آغاز رسمی اجرای برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس کشور
خبرگزاری آی نو به نقل از خبرگزاری مهر (مطابق خبر منتشر شده در 29 بهمن ماه 1404): اختتامیه نشست آموزشی «هوش مصنوعی» با حضور احمد محمودزاده رئیس سازمان مدارس و مراکز غیردولتی و توسعه مشارکتهای مردمی وزارت آموزش و پرورش ظهر امروز برگزار شد.
احمد محمودزاده رئیس سازمان مدارس و مراکز غیردولتی و توسعه مشارکتهای مردمی در جمع خبرنگاران، با تشریح روند اجرای برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس کشور گفت:استفاده از فناوریهای نوین در آموزش، بهویژه پس از کرونا و در چارچوب سند تحول بنیادین، به یک محور کلیدی تبدیل شده است. در برنامه هفتم توسعه نیز نگاه ویژهای به هوش مصنوعی در آموزش وجود دارد.
وی با بیان اینکه مدارس غیردولتی در این حوزه پیشتاز بودهاند، افزود: در سال جاری مجموعهای از برنامههای آموزشی را در پنج قطب کشور برای دانشآموزان و معلمان تدارک دیدهایم. امروز اختتامیه بخش نخست کار در قطب اول برگزار شد.
به گفته محمودزاده، در قطب اول که شامل شهرستانهای تهران، استان تهران، مازندران، البرز، قزوین، قم و مرکزی است، حدود ۴۰ هزار معلم در دورههای مجازی شرکت کردهاند. از این تعداد ۴ هزار نفر به مرحله دوم راه یافته و پس از گذراندن شش ساعت آموزش کارگاهی، ۱۰۰ نفر برای دورههای تخصصی حضوری انتخاب شدهاند.
وی تصریح کرد: آموزشهای این مرحله متفاوت از مراحل پیشین است. معلمان اکنون برای آموزشدادن به دیگران آماده میشوند و پس از ارزیابی داوران، گواهی صلاحیت آموزشدهندگی دریافت خواهند کرد.
رئیس سازمان مدارس غیردولتی از آغاز دورههای دانشآموزی در روزهای آینده خبر داد و ادامه داد: به دنبال این بودیم که ابتدا معلمان آموزش ببینند تا آموزش هوش مصنوعی به شکل اصولی به دانشآموزان منتقل شود. قطب بعدی هفته آینده در مشهد آغاز میشود و پس از آن قطب آذربایجان شرقی. این روند تا عید در همه قطبها اجرا خواهد شد.
محمودزاده با اشاره به اینکه محتوا با همکاری دبیرخانههای استانی و ستادی و اساتید خبره تدوین شده، گفت: هدف ما آموزش ۲۸۰ هزار معلم و حدود یک میلیون دانشآموز پایههای هفتم تا دهم است. این دورهها مقطعی نیست و آموزشها با کمک منتورهای تربیتشده در استانها تعمیق خواهد یافت.
وی در پایان افزود: رضایت معلمان از دورهها قابل توجه بوده و طبق ارزیابی ما بیش از ۹۵ درصد رضایت ثبت شده است. در عین حال انتقادات مطرحشده نیز در مسیر اجرا اصلاح شده است.
از آموزش مقطعی تا برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس در نظام تعلیم و تربیت
با برگزاری اختتامیه نخستین قطب آموزشی، برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس وارد مرحله عملیاتی شد. این طرح که در چارچوب سند تحول بنیادین و برنامه هفتم توسعه تعریف شده، با هدف نهادینهسازی فناوریهای نوین در نظام آموزشی کشور اجرا میشود.
در قطب اول که شامل تهران و چند استان همجوار است، حدود ۴۰ هزار معلم در دورههای مجازی شرکت کردند و پس از طی مراحل ارزیابی، بخشی از آنها برای آموزشهای تخصصی حضوری انتخاب شدند. تحلیلگران حوزه آموزش معتقدند برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس اگر بهصورت مستمر و ساختاری اجرا شود، میتواند نقطه عطفی در تحول دیجیتال آموزش کشور باشد. تربیت معلم پیش از آموزش دانشآموزان، نشاندهنده رویکردی اصولی است؛ زیرا بدون توانمندسازی بدنه آموزشی، هرگونه ورود فناوری به کلاس درس به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
چرا آموزش هوش مصنوعی به اولویت نظام آموزشی تبدیل شد؟
پس از دوران کرونا و گسترش آموزشهای آنلاین، اهمیت فناوری در آموزش بیش از گذشته آشکار شد. اکنون با پیشرفت سریع ابزارهای هوشمند، نظام آموزشی ناگزیر به بازنگری در محتوا و مهارتهای موردنیاز دانشآموزان است.
برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس در پاسخ به همین ضرورت شکل گرفته است؛ برنامهای که هدف آن تنها آشنایی سطحی با مفاهیم نیست، بلکه توسعه سواد دیجیتال و مهارت تحلیل داده در نسل جدید است.
مدل اجرای پنج قطبی؛ تمرکز بر تربیت مدرس
یکی از ویژگیهای قابل توجه این طرح، اجرای آن در پنج قطب منطقهای است. این مدل باعث توزیع متوازن آموزش و استفاده بهینه از ظرفیتهای استانی میشود.
در قطب اول، از میان ۴۰ هزار معلم شرکتکننده، ۴ هزار نفر به مرحله دوم و ۱۰۰ نفر به دورههای تخصصی حضوری راه یافتند. این فرآیند نشان میدهد که برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس صرفاً یک دوره عمومی نیست، بلکه به دنبال ایجاد هستههای تخصصی آموزشدهنده در سراسر کشور است.
تربیت معلمان؛ پیش نیاز آموزش دانش آموزان
رویکرد وزارت آموزشوپرورش مبنی بر آموزش معلمان پیش از دانشآموزان، یک تصمیم راهبردی است. معلمی که با مفاهیم هوش مصنوعی، کاربردهای آن و چالشهای اخلاقی و آموزشی آن آشنا باشد، میتواند این دانش را بهدرستی منتقل کند.
دریافت گواهی صلاحیت آموزشدهندگی پس از ارزیابی داوران نیز به ارتقای کیفیت آموزش کمک خواهد کرد. این اقدام، کیفیت را بر کمیت مقدم دانسته و از اجرای نمایشی جلوگیری میکند.
هدف گذاری گسترده؛ ۲۸۰ هزار معلم و یک میلیون دانش آموز
طبق اعلام مسئولان، هدف نهایی برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس آموزش ۲۸۰ هزار معلم و حدود یک میلیون دانشآموز پایههای هفتم تا دهم است. این اعداد نشان میدهد که طرح مذکور در سطحی ملی و ساختاری برنامهریزی شده است.
اگر این برنامه با نظارت مستمر، بهروزرسانی محتوا و پشتیبانی منتورها ادامه یابد، میتواند شکاف دیجیتال میان مدارس را کاهش دهد.
چالش ها و فرصت های پیش رو برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس
هرچند رضایت ۹۵ درصدی معلمان از دورهها، نشانهای مثبت است، اما چالشهایی همچون زیرساخت فناوری در برخی مناطق، مهارت دیجیتال اولیه معلمان و استمرار آموزشها باید مورد توجه قرار گیرد.
موفقیت نهایی طرح برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس وابسته به تداوم، ارزیابی کیفی و تطبیق محتوای آموزشی با تحولات سریع حوزه هوش مصنوعی خواهد بود.
آی نو؛ همراه دیجیتال دانش آموزان در مسیر یادگیری هوش مصنوعی
در مسیر اجرای برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس، استفاده از پلتفرمهای آموزشی دیجیتال میتواند فرآیند یادگیری را تسهیل کند. آی نو با ارائه ویدیوهای آموزشی مفهومی، تمرینهای تعاملی و آموزش گامبهگام مباحث درسی، به دانشآموزان کمک میکند مهارت تحلیل، تفکر منطقی و حل مسئله را تقویت کنند؛ مهارتهایی که زیربنای یادگیری هوش مصنوعی هستند.
همچنین معلمان میتوانند از محتوای آموزشی آی نو برای تکمیل آموزشهای کلاسی بهره ببرند و مفاهیم پیچیده را به زبان سادهتر به دانشآموزان منتقل کنند. ترکیب آموزش رسمی مدرسه با ابزارهای دیجیتال مکمل، مسیر تحقق اهداف این برنامه ملی را هموارتر میکند.
منبع: خبرگزاری مهر

سوالات متداول
برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی در مدارس چیست؟
برنامهای سراسری برای آموزش مفاهیم و مهارتهای مرتبط با هوش مصنوعی به معلمان و دانشآموزان پایههای هفتم تا دهم است.
چرا ابتدا معلمان آموزش میبینند؟
زیرا انتقال صحیح مفاهیم هوش مصنوعی نیازمند معلمانی توانمند و آموزشدیده است تا محتوا را اصولی و کاربردی ارائه دهند.
این طرح چه تأثیری بر آینده دانشآموزان دارد؟
دانشآموزان با یادگیری مهارتهای دیجیتال و تحلیل داده، آمادگی بیشتری برای مشاغل آینده و اقتصاد دانشبنیان خواهند داشت.

