نظام دوری چیست؟ رویکردی نوین برای بهبود یادگیری

معرفی نظام دوری به زبان ساده

وزارت آموزش و پرورش اعلام نموده است که نظام دوری در سال جاری اجرا می‌شود و این سوال برای والدین مطرح شده است که نظام دوری چیست و چه تاثیری بر روند تحصیلی دانش‌آموزان می‌گذارد. اگر بخواهیم به طور خلاصه به بررسی این نظام آموزشی بپردازیم، باید بگوییم که نظام دوری در آموزش و پرورش به نظام گفته می‌شود که شرایط ویژه‌ای را برای دانش‌آموزان به همراه دارد.

یکی از شاخص‌ترین شرایط، این است که دانش‌آموزان در مقطع ابتدایی در پایه‌های اول، دوم و سوم با یک معلم آموزش می‌بینند. همچنین بعد از پایان سال سوم، یک آزمون جامع از دانش‌آموزان گرفته می‌شود که به آزمون نظام دوری یا سنجش ملی معروف است.

یکی از علل استفاده از نظام دوری، ارتقا و بهبود یادگیری و آموزش به دانش‌آموزان دوره ابتدایی مطرح شده است و وزارت آموزش و پرورش اعلام کرده است که، در سال جاری ۱۰ الی ۱۵ درصد از دبستان‌های کشور به نظام دوری برگردانده خواهند شد.

در واقع باید بگوییم که در گذشته هم از این نظام آموزشی استفاده می‌شد. اما کم کم به مرور زمان، استفاده از نظام آموزشی دوری کاهش پیدا کرد و امروزه دوباره به دلیل مزایای آموزشی که استفاده از این نظام تحصیلی با خود به همراه داشت، نسبت به، بکارگیری مجدد آن اقدام شده است. در ادامه شما را با مبانی نظام دوری و نکات آن آشنا کرده‌ایم.

نظام دوری در مدارس ابتدایی

اولین موردی که درباره نظام دوری و نکات آن باید به آن اشاره کرد این است که، این نظام آموزشی در مقطع ابتدایی به کار گرفته می‌شود. نظام دوری در مدارس ابتدایی شامل سال اول، دوم و سوم ابتدایی می‌باشد و دانش‌آموزان این سه پایه را، با یک معلم اموزش می‌بیند.

در سال‌های اخیر در برخی از شهرها و استان‌ها، این نظام در مدارس اجرا شده و نتایج آن مورد بررسی قرار گرفته است و وزارت آموزش و پرورش تصمیم دارد که میزان استفاده از نظام دوری را به اندازه ۱۵ در شهرهای مختلف افزایش دهد.

البته برای اینکه بتوان نتیجه خوبی از این نظام آموزشی دریافت کرد، باید نکات و ویژگی‌های لازم برای اجرای درست نظام دوری را در نظر داشت. بنابراین لازم است دستورالعمل اجرایی این نظام در آموزش و پرورش را بدانید و به نکات آن آگاه باشید.

دستورالعمل اجرای نظام دوری آموزش و پرورش

تا اینجای مقاله دانستید که نظام دوری چیست، اما حالا می‌خواهیم به دستورالعمل اجرای نظام دوری آموزش و پرورش اشاره کنیم و نحوه اجرا و برنامه‌ریزی‌های این نظام را مطرح کنیم. طبق اعلام معاونت آموزش ابتدایی وزارت آموزش و پرورش، طرح نظام دوری آموزش و پرورش ویژه مقطع ابتدایی اجرا می‌شود و همانطور که گفته شد، دانش‌آموزان تحصیل خود را در پایه‌های اول، دوم و سوم زیر نظر یک معلم به پایان می‌رسانند.

کمیسیون منابع انسانی و شورای عالی سازمان آموزش و پرورش با اجرای آزمایشی نظام دوری موافقت کرده و برنامه‌ریزی‌های لازم برای اجرای آن را مطابق با سند تحول بنیادین آموزش و پرورش به صورت پیشنویس آماده کرده است.

طبق مفاد سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، یکی از اهدافی که این سازمان برای دوره ابتدایی در نظر دارد، گسترش نظام دوری در مدارس مقطع ابتدایی می‌باشد و در سال جاری ۱۵ درصد از مدارس مقطع ابتدایی به نظام دوری برگردانده می‌شوند.

البته دانش‌آموزان و نوآموزان مقطع اول ابتدایی باید ابتدا در طرح سنجش سلامت ثبت نام و در آن پذیرفته شوند و سپس می‌توانند در مدارسی که نظام دوری را برای تدریس مقطع اول، دوم و سوم ابتدایی ارائه می‌کنند، ثبت نام کرده و از مزایای این نظام آموزشی بهره‌مند شوند.

همچنین ذکر این نکته ضروری است که دستورالعمل اجرایی مشخص و دقیقی برای انجام کارهای لازم در نظام دوری توسط سازمان آموزش و پرورش ارائه نشده است. اما این اطمینان به معلمان داده شده است تا در صورتی که نیاز به راهنمایی یا کمک برای گذراندن سال‌های تحصیلی اول، دوم و سوم ابتدایی داشتند، کمک‌های لازم توسط مشاوران و بازرسان به آنها داده شود.

مزایا و معایب نظام دوری مقطع ابتدایی

استفاده از هر نظام آموزشی مزایا و معایب خودش را دارد و نظام دوری هم از این قاعده مستثنا نمی‌باشد. به همین دلیل، لازم است تا ابتدا مزایای نظام دوری را به شما معرفی کنیم.

اگر بخواهیم به مزایای تحصیل به کمک نظام دوری اشاره کنیم، باید بگوییم که دانش‌آموزان در سال‌های اول ابتدایی به دلیل وابستگی به خانواده، احساس تنهایی، ترس و هر مشکل دیگری ممکن است از رفتن به مدرسه احساس خوبی نداشته باشند.

اما وقتی که معلم پایه‌های اول، دوم و سوم ابتدایی یکسان باشد، دانش‌آموز می‌تواند راحت‌تر به معلم خود اعتماد کرده و به او عادت کند و این موضوع باعث می‌شود تا دانش‌آموز راحت‌تر به مدرسه برود و احساس ترس و اضطراب کمتری را تجربه کند.

مورد مهم دیگری که درباره مزایای نظام دوری باید از آن نام برد این است که، وقتی معلم ۳ سال را با دانش‌آموزان می‌ماند، شناخت بسیار کاملی از آنها پیدا می‌کند و علاوه بر در نظر گرفتن سطح علمی دانش‌آموزان با روحیه شرایط جسمی، شرایط خانوادگی و موارد متعدد دیگری هم آشنا خواهد شد و می‌تواند با در نظر گرفتن همه این موارد به دانش‌آموز خود کمک کند تا در مدرسه شرایط مناسبی داشته باشد و مشغول یادگیری مطالب درسی خود شود. اما در کنار این مزایا باید به معایب نظام دوری هم اشاره کرد.

یکی از معایبی که تحصیل با نظام دوری با خود به همراه می‌آورد این است که، ممکن است دانش‌آموز با معلم به خوبی ارتباط نگیرد و از آنجایی که معلم و دانش‌آموز باید ۳ سال با هم بمانند، این موضوع می‌تواند مشکلاتی را برای هر دو ایجاد کند.

مورد بعدی این است که دانش‌آموزان دوستان ثابتی دارند و امکان پیدا کردن دوست جدید در سه سال اول تحصیل برای آنها مهیا نمی‌شود. همچنین ممکن است، معلم نسبت به تدریس مطالب درسی در یک پایه توانمندی‌های بیشتری نسبت به پایه‌های دیگر داشته باشد و به نوعی می‌توان گفت که در نظام دوری، تخصص معلم باید روی هر سه پایه یکسان باشد و در غیر این صورت، این موضوع می‌تواند مشکلاتی را با خود به همراه داشته باشد.

نظام دوری و ارزشیابی توصیفی

یکی از سوالاتی که ممکن است درباره نظام دوری مطرح شود این است که، دانش‌آموزان در این فرایند آموزشی چگونه مورد ارزشیابی قرار می‌گیرند؟ در پاسخ به این سوال باید بگوییم که ارزشیابی دانش‌آموزان در پایان سال سوم و به صورت برگزاری یک آزمون هماهنگ کشوری به نام آزمون سنجش ملی انجام می‌شود. معلمان در طول این سه سال فرصت دارند تا با در نظر گرفتن اهداف آموزشی و برنامه‌ریزی‌هایی که برای آموزش مطالب مختلف درسی به دانش‌آموزان انجام داده‌اند، آنها را برای شرکت در این سنجش ملی آماده نمایند.

مقایسه نظام دوری و نظام کلاسیک

اگر بخواهیم به ویژگی‌های نظام کلاسیک اشاره کنیم، باید بگوییم که نظام آموزشی همان نظامی است که در حال حاضر اجرا شده و دانش‌آموزان می‌تواند برای گذراندن مقطع ابتدایی در یک مدرسه ثبت نام کرده و هر سال آموزشی را با یک معلم پشت سر بگذارند.

ارزشیابی در این نظام به صورت ارزشیابی توصیفی بوده و تا پایان سال ششم دانش‌آموزان برای امتحانات خود نمره دریافت نخواهند کرد. همچنین امتحانات به صورت درون مدرسه‌ای برگزار می‌شود و فقط در سال ششم امتحانات به صورت هماهنگ کشوری می‌باشد. برای دیدن ویدیوهای آموزشی پایه اول ابتدایی آی نو کلیک کنید.

اما در نظام دوری شرایط کمی متفاوت است. دانش‌آموزانی که علاقمند به تحصیل بر اساس نظام دوری هستند، باید به مدارسی مراجعه کنند که این نظام آموزشی را اجرا می‌کنند. در این نظام آموزشی، دانش‌آموزان، پایه‌های اول، دوم و سوم ابتدایی را در کنار یک معلم ثابت می‌گذرانند و همچنین با همان همکلاسی‌های خود، این سه سال تحصیلی را پشت سر خواهند گذاشت.

همچنین، ارزشیابی دانش‌آموزان به شکل برگزاری یک آزمون جامع به نام آزمون سنجش ملی در پایان سال سوم ابتدایی صورت می‌گیرد.

سوالات متداول

• نظام دوری چیست ؟

  این نظام آموزشی به شیوه‌ای اشاره می‌کند که در آن، دانش‌آموزان پایه‌های اول، دوم و سوم ابتدایی را با یک معلم می‌گذرانند.

• مزایا و معایب نظام دوری چیست ؟

  برای اینکه بتوانید به پاسخ این سوال برسید، باید به متن مقاله مراجعه کنید.

• نظام دوری و نظام کلاسیک چه تفاوت‌هایی با هم دارند ؟

  در متن مقاله به طور کامل به این مورد اشاره شده است و شما می‌توانید با مراجعه به مقاله به پاسخ این سوال برسید.