همافزایی معلم و خانواده؛ کلید موفقیت آموزش در نسل جدید
خبرگزاری آی نو به نقل از خبرگزاری مهر (مطابق خبر منتشر شده در 3 آبان ماه 1404): مجید پارسا مدیر کل آموزش و پرورش شهر تهران در آئین بزرگداشت هفته اولیا و مربیان با اشاره به نگاه مثبت رئیسجمهور به آموزش و پرورش گفت: خوشحالم که در شرایط فعلی رئیس جمهور که خود معلمی دلسوز هستند، به آموزش و پرورش اهمیت ویژه میدهند و هر روز با حضور در نقاط مختلف کشور از جمله استان سیستان و بلوچستان نشان میدهند که آموزش و پرورش و تعلیم و تربیت باید در اولویت مسائل کشور باشد.
وی با بیان اینکه همیشه آرزوی ما بودن آموزش و پرورش در اولویت کشور بوده است؛ گفت: اعتقاد و باور رئیس جمهور این است که مسائل مردم باید به دست آنان حل شود و مدیران هم مشارکت جو باشند.
پارسا با بیان اینکه معلم نمیتواند و نمیخواهد به تنهایی بار تعلیم و تربیت را به دوش بکشد؛ گفت: فرایند تعلیم و تربیت بسیار پیچیده و همه جانبه است؛ اگر دانشآموز در کلاس درس مفاهیمی را یاد بگیرد ولی در خانواده و جامعه این مفاهیم دیده نشود، دچار تعارض شده و ممکن است آثار سو تربیتی به همراه داشته باشد؛ بار تربیت باید با کمک همه آحاد جامعه، به ویژه خانوادهها، تقسیم شود.
مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران با تاکید بر اینکه خانواده اولین نهادی است که در تعلیم و تربیت اثر گذار است؛ گفت: این توقع از خانوادهها بسیار بالاتر از سایر نهادهای اجتماعی است. من به عنوان یک معلم از همه دستگاهها و نهادها درخواست کمک دارم، اما خانوادهها نخستین حامیان واقعی آموزش و پرورش اند و اگر بستر مناسب فراهم شود، خانوادهها به ما کمک خواهند کرد.
پارسا در تشریح برنامههای آموزش و پرورش شهر تهران هم گفت: شاخصهای مدنظر وزارت آموزش و پرورش را دنبال کردهایم و در حوزه انجمن اولیا و مربیان ۱۲ مرکز مشاوره خانواده فعال داریم که تا پایان سال تلاش میکنیم این تعداد را به ۲۰ مرکز برسانیم تا سال تحصیلی آینده با ۲۰ مرکز خانواده آغاز کنیم.
نقش مشارکت خانواده در آموزش و پرورش و تحقق تربیت متوازن
سخنان مجید پارسا، مدیرکل آموزش و پرورش شهر تهران، در هفته اولیا و مربیان، بار دیگر اهمیت همکاری خانواده و مدرسه را بهعنوان دو نهاد اصلی تربیت یادآور شد. در شرایطی که نظام آموزشی کشور با چالشهایی مانند تراکم کلاسها، فشار درسی و ناهماهنگی میان تربیت خانوادگی و مدرسهای مواجه است، تأکید او بر مشارکت خانواده در آموزش و پرورش میتواند نقطه شروعی برای بازنگری در نقش اولیا در مسیر یادگیری باشد.
مدرسه بدون خانواده؛ تربیتی ناقص
پارسا در سخنان خود به نکتهای کلیدی اشاره کرد: «معلم نمیتواند به تنهایی بار تعلیم و تربیت را بر دوش بکشد.» این جمله بازتاب واقعیتی است که بسیاری از معلمان در عمل تجربه میکنند. آموزش در کلاس درس اگر در خانه و جامعه ادامه پیدا نکند، به رفتار و نگرش پایدار تبدیل نخواهد شد. خانوادهها اولین الگوی رفتاری برای کودکان هستند؛ بنابراین هماهنگی ارزشها، گفتار و رفتار والدین با آموزههای مدرسه، پایهی تربیتی منسجم را میسازد. در غیر این صورت، تعارض میان خانه و مدرسه باعث سردرگمی تربیتی در دانشآموز میشود.
خانوادهها، نخستین همراهان نظام تعلیم و تربیت
در نظام آموزشی مؤثر، نقش خانواده تنها به پیگیری نمرهها محدود نیست، بلکه به مشارکت در تصمیمسازیهای آموزشی، همکاری در انجمنهای اولیا و مربیان و ایجاد محیط یادگیری در خانه گسترش مییابد. پارسا با اشاره به فعالیت ۱۲ مرکز مشاوره خانواده در تهران، اعلام کرد که تا پایان سال این تعداد به ۲۰ مرکز خواهد رسید. این اقدام، گامی در جهت نهادینهسازی ارتباط مستمر میان والدین و مدارس است. در واقع، مشارکت خانوادهها به معلمان کمک میکند تا درک بهتری از وضعیت روانی، اجتماعی و فرهنگی دانشآموزان داشته باشند و آموزش را متناسبتر طراحی کنند.
دولت و جامعه در کنار معلمان؛ لازمه تحقق تربیت مؤثر
نکته مهم دیگر در سخنان پارسا، اشاره به نگاه مثبت رئیسجمهور به آموزش و پرورش است. او تأکید کرد که «مسائل مردم باید به دست خودشان حل شود»، و این دیدگاه میتواند به تقویت مشارکتهای اجتماعی در آموزش منجر شود. اگر خانوادهها، نهادهای فرهنگی و دولت در یک مسیر همافزا حرکت کنند، نظام آموزشی میتواند از رویکرد سنتی فاصله گرفته و به نظامی «همیار و جامعهمحور» تبدیل شود؛ نظامی که در آن همه ارکان جامعه در شکلگیری نسل آگاه، مسئول و خلاق نقش دارند.
تحلیل این سخنان نشان میدهد که آموزش و پرورش تنها با مشارکت فعال خانوادهها میتواند به تربیت متوازن و پایدار دست یابد. هماهنگی خانه و مدرسه، افزایش مراکز مشاوره خانواده و حمایت دولت از معلمان، سه محور اصلی تحقق این هدف هستند. مشارکت خانواده در آموزش و پرورش نه یک گزینه، بلکه ضرورتی برای ارتقای کیفیت آموزش و آینده فرزندان ایران است.
آی نو؛ پلی میان آموزش مدرسهای و یادگیری خانوادگی
پلتفرم آموزشی آی نو با هدف توسعه عدالت آموزشی و دسترسی برابر، امکان یادگیری تعاملی را برای دانشآموزان سراسر کشور فراهم کرده است. این سامانه با ارائه ویدئوهای آموزشی، تمرینهای تعاملی و نمونهسؤالهای طبقهبندیشده، به دانشآموزان کمک میکند تا در کنار آموزش مدرسه، مفاهیم درسی را در خانه مرور کنند.
با استفاده از آی نو، خانوادهها میتوانند در فرآیند یادگیری فرزندان خود مشارکت فعالتری داشته باشند و از پیشرفت تحصیلی آنها آگاه شوند. همچنین، محتوای آموزشی این پلتفرم برای آمادگی در آزمونهای مهمی مانند تیزهوشان، امتحانات نهایی، کنکور و حتی آزمونهای استخدامی آموزش و پرورش طراحی شده است. آی نو پلی میان مدرسه، خانواده و یادگیری مستمر است.
منبع: خبرگزاری مهر
سوالات متداول
چرا مشارکت خانواده در آموزش و پرورش اهمیت دارد؟
زیرا خانواده اولین نهاد تربیتی است و رفتار، نگرش و ارزشهای والدین نقش مستقیمی در موفقیت تحصیلی و اخلاقی دانشآموزان دارد.
چگونه مدارس میتوانند مشارکت خانوادهها را افزایش دهند؟
با تشکیل انجمنهای فعال اولیا و مربیان، برگزاری جلسات مشاوره آموزشی و فراهمکردن کانالهای ارتباطی دائمی میان معلمان و والدین.
مشارکت خانواده در آموزش و پرورش چگونه بر تربیت متوازن دانش آموزان اثر میگذارد؟
این همکاری موجب هماهنگی میان خانه و مدرسه شده و از تعارض رفتاری یا سردرگمی تربیتی در دانش آموزان جلوگیری میکند.
