آیا شانس قبولی دانش آموزان مناطق محروم ۵ برابر می شود؟!
با توجه به تغییرات اخیر در نظام سنجش و پذیرش دانشگاهها، موضوع تأثیر معدل در کنکور به یکی از چالشبرانگیزترین مباحث آموزشی تبدیل شده است. کاهش میانگین معدل دانشآموزان دوره دوم متوسطه و تمرکز بیش از حد بر کنکور، نگرانیهای جدی را در نظام آموزشی ایجاد کرده است. سوال اصلی این است که آیا تغییرات جدید میتواند به عدالت آموزشی کمک کند یا خیر؟
به گزارش خبرگزاری آی نو به نقل از فارس: رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش به تشریح جزئیات تأثیر معدل در کنکور پرداخت و گفت: هرسال میانگین معدل دانشآموزان دوره دوم متوسطه رو به کاهش است و از جمله دلایلش این است که کنکور نقطه تمرکز دانشآموزان است.
به گزارش گروه آموزش و پرورش خبرگزاری فارس در تاریخ 23 بهمن 1403، محسن زارعی رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش در گردهمایی کارشناسان سنجش و ارزشیابی تحصیلی استان اصفهان با اشاره به تغییرات حاصل شده در آزمون سراسری توسط مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، اظهار کرد: تغییراتی در آزمون سراسری اتفاق افتاده و خیلی از دانشآموزان از جزئیات تغییرات مطلع نیستند و مدیران در خط مقدم آگاهیبخشی هستند؛ هرچند در این ایام، خط مقدم برای آنها گسترده شده و در بخشهای مختلف باید مبارزه، دفاع و پیشگیری کنند؛ این موضوع باید با تسلط و جزئیات کامل که تا حدودی ممکن است پنهان باشد توضیح داده و دانشآموزان از این جزئیات در زمان مناسب مطلع شوند. وی ضمن تأکید بر اهمیت موضوع کنکور بیان داشت: موضوع کنکور یک مسأله برای نظام تعلیم و تربیت شده بود و این را لمس میکنید که دانشآموز بهویژه در پایه دوازدهم باید در کلاس درس مستقر باشد و مطابق برنامه درسی کار را پیش ببرد و اهدافی که وضع شده را کسب کند و بعد از آن خروجی آموزش و پرورش رسمی باشد اما این اتفاق سالهاست نیفتاده است و این موضوع باید حل میشد.
زارعی افزود: هرسال میانگین معدل دانشآموزان دوره دوم متوسطه رو به کاهش است و یکی از دلایلش این است که نقطه تمرکز دانشآموزان نیست و ما دانشآموزان را با معیار دیگری میسنجیم و به دانشآموز میگوییم که مسأله، کتاب و برنامه درسی نظام آموزش و پرورش نیست و آن چیزی که قرار است با آن سنجیده شوید، آزمونی تستی که قرار است آینده شما با آن آزمون رقم بخورد و این موضوع برای خانواده و دانشآموز مسأله شده است فلذا به مدرسه منتقل و از مدرسه مطالبه میشود که کلاس کنکور بگذارید و زمان دروس بدون تأثیر در آزمون سراسری را کنار بگذار و ساعتها به دروسی که مؤثر است، تخصیص داده شود وی با بیان اینکه همیشه ما از این موضوع ناراحت بودهایم که هزینه و برنامهریزی میشود اما مسأله دانشآموز موضوع دیگری است و دانشآموز به دنبال آن مسأله است، گفت: شورای عالی انقلاب فرهنگی در مسائل نظام سنجش و پذیرش و مسائل کلان ورود و بررسی کرد که با یک آزمون تستی چهارساعته آیا میتوان سنجید که دانشآموزان برای آینده شغلی چه بکند و برای تحصیلات تکمیلی و آموزش عالی چه مسیری را باید طی کند؛ سالهای قبل صرفاً به همین صورت بود و تمام تلاش دانشآموزان این بود که یک کرسی را در دانشگاه کسب کنند، حال این کرسی کجاست و چه رشتهای است و آیا به درد کشور میخورد و متناسب با علاقه دانشآموز است، مورد توجه نبود.
رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش تأکید کرد: در مجموع اگر بهرهوری کشور پایین است، ریشه آن در اینجاست که ما بدون توجه به علاقه و توانمندیهای افراد مسیر تحصیلی را به آنها نشان میدهیم و بعد از چهار سال تحصیل در بهترین دانشگاههای کشور و حتی دانشگاههای مادر نظیر دانشگاه صنعتی شریف و امیرکبیر، در ادامه تحصیلات تکمیلی در سطوح بالاتر داوطلبین رشته خود و مسیر را کلاً تغییر میدهند و بعضاً مجدداً و در رشته دیگری شروع به تحصیل میکنند وی متذکر شد: بخشی از آن با مصوبه آزمون سراسری پاسخ داده شده است اما متأسفانه به نحوی فضاسازی شده است که انگار به ضرر نظام آموزشی است درحالیکه اینطور نیست و به ضرر دانشآموز و نظام آموزشی نیست و افرادی که منافع آنها در خطر افتاده است این موضوع را مطرح میکنند و متأسفانه صدای آنها بسیار بلند است.
زارعی ادامه داد: افرادی که رتبههای برتر کنکور امسال از رتبههای ۱ تا ۱۰ کسب کردهاند، میانگین نمرات آنها مطلوب نیست، چون توجه به درس و برنامه درسی نبوده درحالیکه این دانشآموز میتوانست نمرات عالی کسب کند و قطعاً توانایی این امر را داشته است که رتبه عالی کسب کند اما چون برایش مسأله نبوده به این صورت موفق شده است و در بعضی از دروس میانگین نمرات کمتر از دانشآموزان متوسط است.
وی اضافه کرد: خیلیها میگویند که از عدالت آموزشی بهدور است که سابقه تحصیلی را در نظر بگیریم؛ بعضی افراد در مدارس خاص تحصیل میکنند و قطعاً نمرات بهتری کسب میکنند و دانشآموزان در مناطق محروم دسترسی به امکانات آموزشی ندارند فلذا در این مصوبه ضرر میبینند و این خلاف عدالت آموزشی است؛ اما آمارهای این را نمیگوید در استان سیستان و بلوچستان سهم دانشآموزان سیستانی و داوطلبانشان از رتبههای زیر ۳۰۰۰، ۱۶ صدم سهمی است که باید کسب کنند و اگر این سهم بر اساس سابقه تحصیلی بود ۸۸ صدم میشد و حدود ۵ برابر میشد و این در حالی است که سابقه تحصیلی هنوز برای دانشآموزان مسأله نشده و به طور طبیعی حاصل شده است رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش گفت: در جلسات گروههای آموزشی و دبیرخانه چند درس تحلیل امتحانات را انجام دادهایم از جمله درس فیزیک ریاضی و همه تأیید کردند که این مصوبه در راستای تربیت آموزش عمومی کشور و در راستای رسیدن به عدالت آموزشی است. وی اضافه کرد: محور امتحانات، کتاب درسی و اهداف است که در کتب درسی تعریف شده است و در سؤالات تستی دانشآموز باید به مهارت تستزنی، مدیریت زمان و نکتههای خاص توجه کند؛ این امر را بیشتر در مناطق برخوردار میبینیم، اما دانشآموز هرکجا که باشد به کتاب دسترسی دارد، معلم دارد و معلم میتواند با منبع به هدف موردنظر برسد.
زارعی اظهار کرد: در جلسات گروههای آموزشی و دبیرخانه چند درس تحلیل امتحانات را انجام دادهایم از جمله درس فیزیک و ریاضی و همه تأیید کردند که مصوبه کنکور در راستای تربیت آموزش عمومی کشور و در راستای رسیدن به عدالت آموزشی است وی اظهار کرد: این اصلی پذیرفته شده است که سنجش، مسیر و جهت آموزش را تعیین میکند، حتی محتوا را هم تعیین میکند؛ این نوع سنجیدن برای آموزش عالی در سازمان سنجش و با آزمون کنکور و خارج از نظام آموزش و پرورش عمومی اتفاق میافتاد؛ هرچند سابقه تحصیلی یکی از ساحتهای دانشآموزان را به عنوان مصداق گزارش میکند و ناقص است، زیرا در سند تحول میگوییم تربیت ۶ ساحتی درحالیکه ارزشیابی ما تک ساحتی است. رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش افزود: در مصوبات ۸۴۵، ۸۵۵ و ۸۶۳ چند اتفاق مهم افتاده است؛ اینکه آزمون سراسری دو نوبت شده نه دومرحلهای؛ یعنی اگر به هر دلیلی داوطلب آزمون را خراب کند، این فرصت کمک میکند تا استرس دانشآموز پایین بیاید تا در دو نوبت و در زمان کوتاهتر از یک سال بتواند آزمون دهد. وی تصریح کرد: دانشآموز ۱۲ سال درس میخواند و همه را کنار میگذارد و به دنبال تست میرود و تمرکز او، این امر میشود و افرادی که در آموزشگاهها تدریس میکنند و بعضاً در صداوسیما هم حضور دارند افرادی هستند که در رشته دیگری تحصیلکردهاند و در حال حاضر معلمی میکنند و موضوع نامرتبط با رشته تحصیلی خود را تدریس میکنند.
زارعی گفت: دروس عمومی حذف نشده است؛ سهم دروس عمومی در آزمون سراسری سالهای گذشته بین ۱۷ تا ۲۳ درصد بوده و الان سهم آن به ۲۶ درصد افزایشیافته است و بهجای آنکه در یک آزمون تستی بسنجیم بهصورت تشریحی و باتوجهبه اهداف تعریف شده آن را میسنجیم و حذفی اتفاق نیفتاده است، تضعیف هم نشده و تقویت انجامگرفته است و از ۴۰ درصد، ۲۶ درصد سهم دروس عمومی است و ۱۴ درصد سهم دروس اختصاصی است که سهم دروس عمومی از دروس اختصاصی بیشتر است وی ادامه داد: زیرگروهها حذف شده است چرا که داوطلبی برای کسب رشته موردنظر در زیرگروه خاص تمرکز میکرد و احیاناً اگر درس را در آزمون خراب میکرد، در زیرگروههای دیگر شانسی نداشت و باعث میشد که فرصتها را از دست دهد؛ در مواردی هم تعدادی از دانشآموزان بعضی از دروس را برای آزمون کاملاً کنار میگذاشتند. رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش بیان کرد: مصوبه ۹۱۵ شورایعالی آموزش و پرورش به دانشآموزان اجازه میدهد که یکبار برای هر درس و برای ترمیم نمرات دروسشان اقدام کنند و اگر از نمره درسی راضی نیستند آن را مجدداً امتحان بدهند و ترمیم کنند.
وی یادآور شد: تغییراتی که بر اساس مصوبه ۸۶۱ اتفاق افتاده، این است که برای سال ۱۴۰۲ یعنی سالی که پذیرش آن میشود ۱۴۰۳-۱۴۰۲ باید کنکور دومرتبه برگزار و انتخاب رشته آن یکمرتبه اتفاق میافتد؛ دانشآموزی که در دیماه در آزمون سراسری شرکت میکند میتواند تیرماه هم در آزمون سراسری شرکت کند و یا میتواند دیماه را ملاک انتخاب خود قرار دهد و اگر در هر دو آزمون شرکت کرد آزمونی که تراز بالاتری دارد برای او محاسبه میشود و اگر در دو گروه آزمایشی شرکت کرد باز هم انتخاب با داوطلب است چگونه انتخاب رشته کند زارعی خاطرنشان کرد: پس از برگزاری آزمون تیرماه و کارنامههای صادر شده در خرداد، سابقه تحصیلی گزارش میشود، نه بهصورت نمره خام بلکه به صورت نمره کل و این نمره کل را بهعنوان سابقه تحصیلی ارائه میدهیم و تراز بالاتر آزمون را هم محاسبه میکنیم و بدین صورت رتبه داوطلب تعیین میشود و انتخاب رشته بر اساس آن انجام میگیرد؛ ضمن اینکه نمرات کل داوطلبان در آزمون سراسری هر مرحله تا ۲ سال برای آنها ذخیره میشود؛ در سال ۱۴۰۲ امتحانات نهایی را فقط برای پایه دوازدهم داریم مثل سابق که سهم آن برای پذیرش در دانشگاه از طریق آزمون سراسری ۴۰ درصد است.
مافیای آموزشی یا عدالت تحصیلی؟
افزایش تاثیر معدل در کنکور ۱۴۰۳ و حواشی پیرامون آن، پرده از واقعیتهای تلخی در نظام آموزشی کشور برداشته است. اظهارات اخیر رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش نشان میدهد که چگونه سالها تمرکز صرف بر کنکور، نه تنها به افت تحصیلی دانشآموزان منجر شده، بلکه حتی رتبههای برتر کنکور نیز در دروس مدرسه عملکرد ضعیفی داشتهاند. این موضوع زنگ خطری جدی برای آینده نظام آموزشی کشور است.
آنچه در این میان توجه را به خود جلب میکند، مقاومت برخی گروهها در برابر تغییرات جدید است. آمارهای ارائه شده درباره افزایش پنج برابری شانس دانشآموزان مناطق محروم در کسب رتبههای برتر، نشان میدهد که شاید مخالفتها با این طرح، بیش از آنکه دغدغه عدالت آموزشی باشد، ریشه در منافع اقتصادی موسسات کنکور دارد. حضور مدرسان غیرمرتبط در آموزشگاهها و رسانه ملی که در رشتههای دیگری تحصیل کردهاند، گواهی بر این مدعاست.
مدرسه مجازی آی نو همراه شما در مسیر موفقیت تحصیلی
با توجه به تغییرات اساسی در نظام سنجش و پذیرش دانشگاهها و اهمیت ویژه معدل در کنکور ۱۴۰۳، مدرسه مجازی آی نو با بهرهگیری از برترین اساتید و متخصصان آموزشی، در کنار شماست. تیم تخصصی ما متشکل از دبیران رسمی آموزش و پرورش با سالها تجربه تدریس، بانک غنی ویدیوهای آموزشی مطابق با سرفصلهای کتاب درسی، و مجموعه کامل نمونه سوالات امتحانات نهایی، مسیر موفقیت شما را هموار میکند.
در مدرسه مجازی آی نو، با هزینهای معادل یک جلسه کلاس خصوصی، میتوانید به مدت یک ماه از تمامی خدمات آموزشی ما بهرهمند شوید. رفع اشکال آنلاین، آزمونهای هفتگی مطابق با استاندارد امتحانات نهایی، جزوات تخصصی و مشاوره تحصیلی رایگان، تنها بخشی از خدمات ماست. با آی نو، نگرانیهای خود درباره تغییرات جدید کنکور را کنار بگذارید و با اطمینان به سوی موفقیت گام بردارید.
منبع: خبرگزاری فارس

سوالات متداول
تاثیر معدل در کنکور ۱۴۰۳ چند درصد است؟
۴۰ درصد سابقه تحصیلی پایه دوازدهم در نتیجه نهایی کنکور تاثیر دارد. این نمرات به صورت نمره کل محاسبه میشود، نه نمره خام. طبق مصوبه ۹۱۵ شورای عالی آموزش و پرورش، دانشآموزان میتوانند برای هر درس یک بار امتحان ترمیم معدل شرکت کنند.
آیا دروس عمومی از کنکور حذف شدهاند؟
خیر، برخلاف شایعات، دروس عمومی حذف نشدهاند و سهم آنها از ۱۷-۲۳ درصد به ۲۶ درصد افزایش یافته است. این دروس به جای آزمون تستی، به صورت تشریحی در امتحانات نهایی سنجیده میشوند و سهم آنها از دروس اختصاصی در سابقه تحصیلی بیشتر است.
کنکور ۱۴۰۳ چند بار برگزار میشود؟
کنکور در دو نوبت دیماه و تیرماه برگزار میشود و داوطلبان میتوانند در هر دو نوبت شرکت کنند. نمره بالاتر برای پذیرش محاسبه خواهد شد و نتایج هر آزمون تا دو سال معتبر است. انتخاب رشته فقط یک بار و پس از برگزاری هر دو نوبت انجام میشود.

